Veelgemaakte fouten bij het planten van aquariumplanten als beginner

Aquariumplanten planten lijkt kinderlijk eenvoudig. Plant erin, water erbij, licht aan — en dan groeit het toch? Helaas niet altijd. Veel beginners maken dezelfde fouten waardoor planten wegkwijnen, loskomen of zelfs afsterven. Het goede nieuws: al deze fouten zijn simpel te voorkomen als je weet waarop je moet letten.

Fout 1: Steenwol en potje laten zitten

De meeste aquariumplanten worden verkocht in een plastic potje gevuld met steenwol (rockwool).

Die steenwol zit vol met kweekvoedingsstoffen die je niet in je aquarium wilt. Bovendien belemmert het potje de wortelgroei. Zo doe je het goed: Verwijder altijd het potje en spoel de steenwol voorzichtig los onder de kraan. Het hoeft niet perfect — een klein restje steenwol diep in de wortels is niet erg. Maar het gros moet eraf.

Fout 2: De loodstrip er niet afhalen

Stengelplanten worden regelmatig als bundel verkocht met een loodstrip eromheen. Die strip houdt de stengels bij elkaar voor de presentatie, maar in je aquarium hoort lood absoluut niet thuis. Het is giftig voor vissen en garnalen, net als sommige soorten giftige lijm, en de stengels rotten onder de strip.

Zo doe je het goed: Haal de loodstrip er volledig af. Scheid de stengels en plant ze individueel of in kleine groepjes van 2-3 stuks met wat tussenruimte.

Fout 3: Te diep of te ondiep planten

Dit is waarschijnlijk de meest voorkomende fout. Plant je te diep, dan begraaf je het groeipunt en rot de plant van onderaf weg. Plant je te ondiep, dan heeft de plant geen houvast en komt hij binnen een dag los drijven. Zo doe je het goed:

• Rosetplanten (Cryptocoryne, Echinodorus): de kroon — het punt waar bladeren en wortels samenkomen — moet net op of iets boven bodemniveau zitten
• Stengelplanten (Hygrophila, Rotala, Ludwigia): steek de onderste 2-3 cm van de stengel in de bodem. Verwijder eerst de onderste bladeren
• Voorgrondplanten (Eleocharis, Sagittaria): plant diep genoeg dat de wortels volledig bedekt zijn, maar niet zo diep dat de groene uitlopers onder de grond verdwijnen

Fout 4: Epifyten in de bodem stoppen

Anubias, Java-varen (Microsorum) en Bucephalandra zijn epifyten. Ze groeien in de natuur op rotsen en boomstronken, niet in de grond.

Stop je hun wortelstok (rhizoom) in de bodemgrond, dan rot hij weg. Zo doe je het goed: Voorkom veelgemaakte fouten bij het aquariumonderhoud en bind deze planten vast op hout of steen met visdraad, katoendraad of een druppel aquariumveilige superlijm (cyanoacrylaat). De worteltjes hechten zich vanzelf aan het oppervlak. Na een paar weken kun je het draad verwijderen.

Fout 5: Alles op één hoop planten

Het is verleidelijk om alle planten dicht op elkaar te zetten voor een direct groen resultaat. Maar planten groeien — soms flink.

Wat er nu krap uitziet, is over twee weken een ondoordringbaar oerwoud waar onderin geen licht meer komt. Zo doe je het goed: Houd minimaal 2-3 cm tussenruimte tussen individuele planten. Bij snelgroeiende achtergrondplanten als Vallisneria of Hygrophila mag je zelfs 4-5 cm aanhouden. Ze vullen de ruimte sneller dan je denkt.

Fout 6: Geen voedingsbodem gebruiken

Grind alleen bevat geen voedingsstoffen. Planten die voeding opnemen via hun wortels — en dat zijn de meeste soorten — verhongeren letterlijk in kale grindbodem. Zo doe je het goed: Gebruik een voedingsbodem als onderste laag (Dennerle DeponitMix, JBL AquaBasis Plus, Tropica Substrate) of kies een actieve aquasoil die voedingsbodem en toplaag combineert.

Fout 7: Meteen de verlichting op vol zetten

Nieuwe planten hebben tijd nodig om te wortelen en aan te passen. Zet je meteen 10-12 uur fel licht aan, dan profiteren niet de planten maar de algen.

De planten zijn nog niet ingegroeid genoeg om alle voedingsstoffen te benutten. Naast verlichting zijn ook fouten bij de bodemgrond een factor, waardoor algen dit gat meedogenloos vullen.

Zo doe je het goed: Start met 6 uur licht per dag in de eerste twee weken. Bouw dan op naar 8 uur, en na een maand eventueel naar 10 uur. Gebruik een tijdklok — planten gedijen bij een voorspelbaar ritme.

Fout 8: Dode bladeren niet verwijderen

Sommige planten verliezen hun oude bladeren na het planten. Vooral Cryptocoryne staat bekend om de zogenaamde "Crypt-melt" — vrijwel alle bladeren smelten weg bij verandering van wateromstandigheden.

Dat is normaal en de plant herstelt zich, maar je moet de afgestorven bladeren wel verwijderen. Zo doe je het goed: Knip of trek afgestorven bladeren voorzichtig weg met een pincet.

Pro-tip: maak een foto van je aquarium op dag 1 en na 4 weken. Je zult verbaasd zijn over de groei — en het helpt je te onthouden welke planten waar staan als je ze later wilt bijsnoeien.

Dood plantenmateriaal rot en voedt algen. Nieuwe bladeren verschijnen binnen 1-3 weken. De meeste plantfouten zijn het gevolg van te weinig voorbereiding of te veel haast. Neem een halfuur de tijd om je planten goed klaar te maken, plant ze op de juiste diepte, en geef ze een rustige start met beperkt licht. Je wordt beloond met een weelderig groen aquarium.