Wat is een garnalenval of vangbakje? Werking en toepassing
Een garnalenval is een klein vangapparaat waarmee je garnalen veilig uit het aquarium kunt halen zonder ze met een net te achtervolgen. Het bestaat uit een transparant buisje of bakje met een trechteringang waar garnalen in kunnen kruipen maar moeilijk uit kunnen.
Je lokt ze met voer naar binnen, wacht een paar minuten en haalt de val met gevangen garnalen eruit. Voor garnalenhobbyisten is een garnalenval onmisbaar bij het verplaatsen van garnalen tussen bakken, selecteren op kleur of het vangen van individuele dieren voor verkoop of ruil.
Hoe werkt een garnalenval?
Het principe is simpel: garnalen ruiken voer en kruipen door een nauwe opening naar binnen.
De opening is vaak trechter- of labyrintvormig, waardoor garnalen makkelijk naar binnen gaan maar de uitgang niet snel terugvinden. Typische opbouw: Je plaatst voer in de val (stukje garnalenstick, spirulina tablet, groente), zet hem in het aquarium en wacht 5-15 minuten. Garnalen kruipen naar binnen, je haalt de val eruit en laat de garnalen in een bakje of andere bak zwemmen.
- Transparant lichaam: Kunststof buisje of bakje (5-10 cm lang) zodat je kunt zien hoeveel garnalen erin zitten
- Trechteringang(en): Meestal aan beide kanten, soms alleen aan één kant. De opening is 5-8 mm breed – groot genoeg voor garnalen, te klein voor de meeste vissen
- Voedselvak: Klein compartiment of klemmetje om voer in te plaatsen
- Luchtgaten: Kleine openingen voor waterstroming en zuurstoftoevoer
Wanneer gebruik je een garnalenval?
Verplaatsen tussen aquaria: Wil je garnalen overzetten naar een andere bak? Met een val vang je ze snel en zonder stress.
Netten jagen garnalen op, ze springen weg of raken beschadigd. Een garnalenval gebruiken is rustig en veilig. Selecteren op kleur: Bij het kweken van Neocaridina garnalen wil je vaak specifieke kleuren isoleren. Met een val vang je individuele garnalen zonder de hele kolonie te verstoren. Verkopen of ruilen: Moet je 20 garnalen uit een kolonie van 100 halen?
Een val maakt dat eenvoudig. Je vangt kleine groepjes, telt ze en plaatst ze in een transportzak.
Behandeling of quarantaine: Is een garnaal ziek of gewond? Vang hem met een val en isoleer in een behandelbak. Populatiecontrole: Groeit je kolonie te snel?
Vang overtollige garnalen en verplaats ze of geef ze weg.
Soorten garnalenvallen
Buisvormige val: Meest voorkomend. Een transparant buisje (8-12 cm lang, 3-4 cm diameter) met trechterin gangen aan beide uiteinden. Voer gaat in het midden. Prijs: €5-€10.
Bakjesvorm: Rechthoekig of rond bakje met één ingang bovenop. Compacter dan buisvormen. Prijs: €6-€12.
Flessenvorm: Gebaseerd op PET-fles principe. Grote opening, goedkoop, maar minder elegant.
Vaak zelfgemaakt door hobbyisten (€1-€3 materiaal). Premium vallen met timer: Luxe modellen met een sluitmechanisme dat na X minuten de ingangen blokkeert. Zo kunnen garnalen niet meer ontsnappen. Prijs: €15-€25. Zelden nodig voor hobbydoeleinden.
Welk voer werkt het beste?
Garnalen zijn nieuwsgierig en worden aangetrokken door geur. Voor wie net start met de hobby van garnalen houden, is dit een handige tip. Gebruik: Garnalensticks: Werkt goed.
Breek een stukje af (1-2 cm) en plaats in de val. Geeft langzaam geur af. Spirulina tablets: Zeer effectief. Garnalen zijn gek op spirulina. Één tablet is voldoende. Groente: Kleine stukjes courgette, spinazie of komkommer.
Werkt langzamer dan geprepareerd voer maar ook effectief. Bladeren: Stukje catappa of eikenblad werkt verrassend goed. Garnalen grazen erop en kruipen de val in. Vermijd vlees of vis – dat verpest de waterkwaliteit snel als het te lang in de bak blijft.
Tips voor effectief gebruik
Voer niet vlak voor gebruik: Hongerige garnalen zijn sneller geïnteresseerd. Voer ze 1-2 dagen niet voor je de val gebruikt.
Plaats op een rustige plek: Zet de val op de bodem tussen decoratie, niet midden in het zicht. Garnalen voelen zich veiliger in beschutte plekken. Geduld: Het kan 5-20 minuten duren voor garnalen de val vinden. Jonge, actieve garnalen gaan sneller naar binnen dan oude, voorzichtige exemplaren. Gebruik 's avonds: Garnalen zijn actiever in de avond en nacht.
Een val plaatsen 1-2 uur voor het licht uitgaat werkt vaak beter dan overdag. Niet te lang laten staan: Haal de val eruit zodra je genoeg garnalen hebt. Garnalen die te lang opgesloten zitten raken gestrest.
Alternatieven voor een garnalenval
Visnet: Goedkoop (€2-€5) maar garnalen zijn snel en springen uit netten. In de afweging welke methode het beste werkt jaag je ze hiermee sneller op, wat stress veroorzaakt.
Voor een enkele garnaal kan, maar voor grotere aantallen is een val beter. Beker of glas: Zet een klein glaasje met voer ondersteboven op de bodem. Garnalen kruipen eronder. Til snel op met een deksel eronder.
Gratis maar omslachtig. Decoratie met garnalen verplaatsen: Garnalen zitten vaak op mos of wortelhout. Til het decoratiestuk met garnalen eruit en schud ze af in een bakje. Werkt maar is niet selectief.
Zelf een garnalenval maken
Een eenvoudige DIY garnalenval maak je van een PET-fles: Materiaalkosten: €0 (hergebruik).
- Neem een lege 0,5 liter fles
- Knip het bovenste 1/3 deel (met dop) af
- Draai dit deel om en steek het ondersteboven in het onderste deel (trechter-effect)
- Bevestig met tie-wraps of waterproof tape
- Boor kleine gaatjes (3-5 mm) voor waterstroming
- Plaats voer in de bodem, sluit de dop, klaar
Nadeel: minder mooi dan kant-en-klare vallen en minder transparant.
Prijs en waar te kopen
Standaard garnalenvallen kosten €5-€12 bij aquariumwebshops. Merken als Dennerle, JBL en diverse Chinese imports zijn verkrijgbaar.
Kwaliteitsverschillen zijn minimaal – de goedkopere vallen (€5-€7) werken net zo goed als duurdere modellen. Koop bij gespecialiseerde garnalenwebshops of via Bol.com. Lokale aquariumwinkels hebben ze soms, maar niet altijd op voorraad.
Aanraders: Voor hobbyisten met één garnalenbak is een simpele buisvormige val voor €6-€8 voldoende. Heb je meerdere bakken en vang je regelmatig? Investeer in twee vallen zodat je niet hoeft te wachten tot één bak klaar is.